Moeite met impulsen onder controle houden
Een veelvoorkomende reden om anderen af te kappen is dat iemand moeite heeft met impulscontrole, een belangrijk onderdeel van de executieve functies. Die functies helpen je plannen, pauzeren en je gedrag reguleren. Als impulsen meteen naar buiten ploppen, kan een gesprek aanvoelen als een “mentale hete aardappel”. In een vergadering bijvoorbeeld kan de vrees een idee te vergeten iemand ertoe brengen direct in te springen. Een praktische tip is een notitie-app bij de hand te houden en gedachten te noteren, zodat je het idee vasthoudt zonder het gesprek te onderbreken.
Sterk verlangen naar bevestiging
Voor sommige mensen komt het onderbreken voort uit de behoefte aan bevestiging. Ze zoeken goedkeuring en willen tijdens gesprekken erkend worden. Ze proberen soms een verhaal te overtreffen of kleine details te corrigeren, waardoor het gesprek weer naar henzelf terugkeert. Een goede aanpak is vragen stellen en anderen uit laten praten voordat je reageert (dat herinnert eraan dat verbinding belangrijker is dan winnen).
Sociale angst zorgt voor snel praten
Onderbreken hoeft niet voort te komen uit zelfvertrouwen; vaak speelt sociale angst mee. Stiltes kunnen ongemakkelijk aanvoelen en pauzes lijken dan als gaten. Oefen het verdragen van korte stiltes door in je hoofd “één, twee” te tellen voordat je iets zegt. Dat traint je zenuwstelsel om zich meer op z’n gemak te voelen tijdens natuurlijke pauzes.
Reageren gaat voor begrijpen
Sommige mensen zijn vooral bezig met hun reactie in plaats van met echt begrijpen wat er gezegd wordt. Dat lijkt op een webpagina die staat te bufferen: ze horen, maar nemen de boodschap niet volledig in zich op. Actieve luistertechnieken helpen, bijvoorbeeld door in stilte de laatste woorden van de spreker te herhalen, zodat je aandacht meer bij de echte betekenis blijft.
Gesprekken als wedstrijd
Voor anderen is praten een soort competitie, bijna als een tenniswedstrijd waarbij het doel is te winnen. Als iemand vertelt over zijn 5 km-run, kan het gesprek snel omslaan als iemand anders zijn marathon noemt. De vraag is dan: probeer ik hier verbinding te maken of wil ik concurreren? Beseffen dat je eigenwaarde niet van die competitie afhangt helpt om gesprekken gezonder te laten verlopen.
Heftig reageren bij meningsverschil
Onderbreken kan ook voortkomen uit ongemak bij meningsverschillen of kritiek. De neiging om meteen in te breken, de controle terug te pakken of in paniek dingen te zeggen als “Nee, nee, dat is niet wat ik bedoelde,” wijst op emotionele reactiviteit. Sterke gesprekspartners blijven vaak kalm en wachten op hun beurt. Regelmatig oefenen met ademhaling en geduld kan die spanning verminderen.
Niet doorhebben hoe je overkomt
Sommige mensen merken niet dat ze anderen vaak afsnijden en onderschatten hoe vaak het gebeurt. Dit gebrek aan bewustzijn (ook wel “sociale blind spots” genoemd) betekent dat ze niet afgestemd zijn op het ritme en de signalen van anderen. Feedback vragen aan iemand die je vertrouwt kan helpen. Je kunt concreet vragen: “Snij ik mensen vaak af? Ik probeer beter te worden.”
Onderzoeken waarom iemand onderbreekt kan niet alleen helpen om gezondere communicatiepatronen te krijgen, maar ook om relaties te verbeteren. Door je bewust te worden van deze dynamieken en open te staan voor verandering, kun je gewoonten die gesprekken verstoren ombuigen naar interacties waarin iedereen zich gehoord voelt. Stel je eens voor: hoe zouden je gesprekken voelen als iedereen – te beginnen met jou – nét iets meer ruimte gaf?